Potencjał i perspektywy polskiego rynku wierzytelności

13/11/2015

Polskie przedsiębiorstwa zarządzające wierzytelnościami, coraz aktywniej penetrują rynki zagraniczne. Niektóre z nich stają się częścią międzynarodowych grup kapitałowych. Postępuje konsolidacja polskiego sektora wierzytelności. Cykliczny raport „Wielkość polskiego rynku wierzytelności” informuje o kolejnym przekroczeniu rekordowej wartości portfela wierzytelności w obsłudze liderów tego rynku, Członków KPF. O rynku zarządzania wierzytelnościami, podczas Kongresu Zarządzania Wierzytelnościami, będą debatować praktycy i liderzy opinii. Wydarzenie, gromadzące rokrocznie około 200 przedstawicieli kilku sektorów rynku finansowego, głównie banków i zarządzających wierzytelnościami, wierzycieli pierwotnych i wtórnych, organizuje Konferencja Przedsiębiorstw Finansowych.

NOWE ZJAWISKA I ROSNĄCA SKALA

Na koniec II kwartału 2015 roku objęte badaniem firmy, zrzeszone w KPF, obsługiwały wierzytelności o nominalnej wartości 61,6 miliarda PLN. Oznacza to 3-krotny wzrost wartości portfeli w stosunku do grudnia 2010 roku, kiedy to kształtowała się ona na poziomie 20,4 mld PLN. Natomiast w relacji kw./kw. br. przyrost wyniósł 6,6%, a w liczbach bezwzględnych – z 57,7 mld PLN. Jednocześnie, liczba wierzytelności rosła w tym okresie wolniej. Na koniec czerwca tego roku wyniosła 9,34 miliona sztuk, podczas gdy trzy miesiące wcześniej – 9,14 miliona, co oznacza wzrost na poziomie 2,2%. Niższy przyrost odnotowano ostatnio na przełomie lat 2013/2014 – wówczas liczba wierzytelności wzrosła zaledwie o 0,03 miliona.

Rok 2015 można uznać za cezurę dla uruchomienia rynku wierzytelności hipotecznych Dojrzewanie portfeli hipotecznych to okres 5-7 lat, stąd strumień takich wierzytelności nie tylko pojawił się w obrocie w ostatnich miesiącach, ale jego wartość zacznie zapewne rosnąć. Zjawisko to może nabrać dynamiki także i dlatego, że po wielu miesiącach praktyki na małych portfelach lub pojedynczych należnościach, część firm nabrała wystarczających kompetencji do profesjonalnej obsługi bankowych wierzytelności hipotecznych. Strony transakcji potrafią już określić to, na czym może polegać konsensus wokół wyceny portfeli, a to zaczyna mieć odbicie statystykach, prowadzonych przez ekspertów KPF – wskazuje Andrzej Roter, Dyrektor Generalny KPF.

Najbardziej dynamiczny wzrost liczby wierzytelności odnotowano w kategorii innych niż, należące do firm zarządzających wierzytelnościami, funduszy sekurytyzacyjnych – w II kwartale lat 2013 i 2014 ich liczba nie przekraczała 80 tys. sztuk., podczas gdy w ciągu ostatnich 12 miesięcy wzrosła ponad 10-krotnie, do 930 tysięcy sztuk. Pod względem wartościowym r/r przekłada się to na 168% wzrost – z 4,5 mld PLN w czerwcu ubiegłego roku do 12,1 mld PLN na koniec II kwartału br. Łączna wartość wierzytelności, obsługiwanych przez firmy windykacyjne w imieniu obu kategorii funduszy (własnych oraz innych) w analizowanym okresie wyniosła 50,6 mld PLN spośród 61,6 mld PLN ogółem.

Najnowszy raport KPF „Wielkość polskiego rynku wierzytelności” po raz pierwszy w 5-letniej historii badania odnotowuje prowadzenie obsługi w imieniu aż 7 funduszy sekurytyzacyjnych. Współpraca z funduszami sekurytyzacyjnymi, tworzonymi, czy współtworzonymi przez firmy z tej samej branży, ale konkurencyjnych w pozyskiwaniu portfeli wierzytelności, staje się standardem. – To względnie nowe zjawisko pozwala na efektywniejsze wykorzystywanie potencjału usługowego całego sektora. I to bez konieczności uruchamiania procesów dostosowawczych w postaci dynamicznych zmian własnościowych. Ponieważ z tym zjawiskiem mamy do czynienia już pewien czas, to jego konsekwencje stają się coraz bardziej widoczne, a w dłuższym okresie zapewne ujawnią się jeszcze silniej. Jest już i będzie ono źródłem racjonalnej konsolidacji sektora. To zjawisko jednocześnie potwierdza, że standardy praktyk biznesowych upowszechniają się i w coraz mniejszym stopniu będą stanowić barierę dla takich procesów – zauważa Andrzej Roter. – To bardzo dobry sygnał i cieszę się, że Zasady Dobrych Praktyk Windykacyjnych, zaimplementowane przez Członków KPF już 10 lat temu, stały się benchmarkiem dla praktyk całego rynku i miały tak zasadnicze, pozytywne i praktyczne znaczenie – dodaje.

O KONIUNKTURZE NADAL Z OPTYMIZMEM

Zapytani przez KPF o prognozę koniunktury w perspektywie najbliższego roku, trzech na czterech praktyków biznesowych segment obrotu wierzytelnościami oceniło jako „dobrą”, przy czym aż połowa przewiduje jednoznacznie dobrą koniunkturę, podczas gdy 25% uważa, że będzie „raczej dobra”. Z umiarkowanym optymizmem menedżerowie spoglądają też dalej, w horyzoncie od 1 roku do 3 lat. Aż 83,3% respondentów uznało, że będzie ona „dobra” lub „raczej dobra”. Ostrożniej podchodzą natomiast do prognozy najbliższej przyszłości w ocenie rynku windykacji na zlecenie. Zarówno w krótszej perspektywie – do 1 roku, jak i w dłuższej – od 1 roku do 3 lat – przeważają neutralne oceny. W obu przypadkach w ten sposób przyszłość postrzega prawie 60% firm, biorących udział w badaniu.

Rosnący rynek wierzytelności wzmaga potrzebę współpracy firm zarządzających wierzytelnościami z sektorami usług komplementarnych, w tym ze środowiskiem komorniczym, z którym efektywna współpraca jest tak niezwykle istotna zarówno dla wierzycieli pierwotnych i wtórnych – stwierdza Mecenas Marcin Czugan, Dyrektor Departamentu Prawno – Legislacyjnego KPF. Jednocześnie, z punktu widzenia potrzeby podejmowania przez wierzycieli pierwotnych skutecznych działań dla utrzymania dobrej koniunktury równie ważna jak z sektorem komorniczym, jest efektywna współpraca z biurami informacji gospodarczej.

Potwierdzają to dane Krajowego Rejestru Długów BIG S.A. – wartość odzyskanych przez klientów tej instytucji wierzytelności wynosi obecnie 36,67 mld PLN. Jednocześnie w bazie KRD BIG S.A. znajduje się obecnie nieco ponad 6 milionów informacji o zaległych zobowiązaniach, z czego ponad 80% to wierzytelności konsumenckie. – Wielkość baz danych BIG-ów rośnie systematycznie, a wraz z nimi ich znaczenie dla rozwoju polskiej gospodarki. Dane BIG to kapitalne źródło informacji potrzebnych do szacowania aktualnej zdolności kredytowej zarówno konsumentów, jak i przedsiębiorstw – mówi Adam Łącki, Prezes Krajowego Rejestru Długów BIG S.A.

KONGRES ZARZĄDZANIA WIERZYTELNOŚCIAMI PO RAZ SZÓSTY

Między innymi o kondycji sektora, również w kontekście etyki biznesu, idei zrównoważonego rozwoju i jakości praktyk biznesowych, debatować będą uczestnicy Kongresu Zarządzania Wierzytelnościami – największego w Polsce projektu konferencyjnego, poświęconego najbardziej aktualnym kwestiom z punktu widzenia obecnego stanu branży i perspektyw jej funkcjonowania.

W ostatnich kilku kwartałach zachodzą w sektorze przyspieszone procesy konsolidacyjne, a największe podmioty, działające na rynku, coraz silniej akcentują swoją obecność nie tylko na obszarze Europy Środkowo-Wschodniej, ale również w krajach o jeszcze bardziej dojrzałych gospodarkach niż polska. To potwierdzenie rosnącej siły kapitałowej polskich firm sektora, jego innowacyjnego podejścia do organizacji procesów odzyskiwania należności, jak i uzyskiwanej przewadze konkurencyjnej polskich firm nad ich zagranicznymi kontrahentami miedzy innymi dzięki umiejętnemu inwestowaniu w technologię wspierającej efektywność operacyjną. – Biznesowa dojrzałość polskich przedsiębiorców, działających w sektorze zarządzania wierzytelnościami wywołuje zainteresowanie nimi ze strony najbardziej uznanych inwestorów zagranicznych. Reprezentowana przez mnie firma jest aktywnym uczestnikiem tego pozytywnego dla polskiej gospodarki zjawiska– ocenia Sławomir Szarek, Prezes Zarządu Casus Finanse S.A.

W dotychczasowych pięciu edycjach Kongresu Zarządzania Wierzytelnościami udział wzięło ponad 1000 praktyków rynku. Oprócz wierzycieli wtórnych, przedstawiciele sektora bankowego, instytucji pożyczkowych, branży ubezpieczeniowej, faktoringowej i leasingowej, a także reprezentanci sektorów niefinansowych – telekomów, dostawców mediów i dostawcy usług informatycznych.

Uczestnicy VI Kongresu otrzymają m.in. raport „Wielkość polskiego rynku wierzytelności” – jedyne takie opracowanie, opisujące strukturę i skalę działalności branży windykacyjnej.

Partnerem Merytorycznym wydarzenia jest firma doradcza KPMG, a Patronat Honorowy objęły nad nim Komisja Nadzoru Finansowego oraz Krajowa Rada Komornicza, Partnerem Strategiczny – Casus Finanse S.A. Kongres Zarządzania Wierzytelnościami odbędzie się w dniach 16-17 listopada 2015 roku w Warszawie.